Przejdź do treści

rośliny runa

Nerecznica samcza

Dryopteris filix-mas

Paproć o liściach zebranych w regularny lej, z ogonkiem gęsto pokrytym rudobrązowymi plewinkami.

Rodzina
nerecznicowate
Wysokość
50 do 120 cm
Długowieczność
bylina; kłącze żyje wiele lat
Piętro lasu
runo
Sezonowość
V–XNajlepiej widoczny w miesiącach: maj, czerwiec, lipiec, sierpień, wrzesień, październik.

W terenie

Jak rozpoznać

  • 01 / CECHA

    Liście

    Podwójnie pierzastodzielne, zebrane w regularny lej wyrastający z jednego kłącza. Odcinki tępo zakończone i ząbkowane.

  • 02 / CECHA

    Ogonek

    Ogonek z licznymi brązowymi łuskami. Porównuj go razem z podziałem blaszki i spodem liścia, ponieważ podobne łuski mają inne paprocie.

  • 03 / CECHA

    Zarodnie

    Okrągłe kupki zarodni od spodu liścia, osłonięte nerkowatymi zawijkami. To zawijka, a nie cała kupka, ma kształt nerki.

  • 04 / CECHA

    Rytm roku

    Liście zamierają jesienią i kładą się wokół kłącza. Wiosną nowe wschodzą zwinięte w pastorały.

  • 05 / CECHA

    Nie pomyl

    Wietlica samicza ma zwykle bardziej podzielone, delikatniejsze liście i podłużne lub zakrzywione kupki zarodni. Podobne nerecznice wymagają osobnego porównania.

Siedlisko

Gdzie rośnie

Cieniste, żyzne lasy liściaste i mieszane, jary, podnóża zboczy i świerczyny górskie. Lubi próchnicę i wilgotne powietrze.

Typy siedliskowe lasu

Kody opisują żyzność i wilgotność siedliska. Kliknij, żeby zobaczyć, jak taki las wygląda w całości.

wrzesień

Kalendarz gatunku

Kalendarz sezonowy: nerecznica samcza. Wiersze to zjawiska, kolumny to miesiące od stycznia do grudnia.
Zjawiskostyczeńlutymarzeckwiecieńmajczerwieclipiecsierpieńwrzesień, bieżący miesiącpaździerniklistopadgrudzień
Rozwijanie liścinienienietaktaknienienienienienienie
Zarodnikowanienienienienienienietaktaktaknienienie
Zamieranie liścinienienienienienienienienietaktaknie

zjawisko trwanie występujeBieżący miesiąc: wrzesień.

Terminy zależą od pogody, wysokości nad poziomem morza i regionu. Kolumnę bieżącego miesiąca zaznaczyliśmy tłem.

Nie pomyl

Podobne gatunki

Brak danych o gatunkach, z którymi łatwo go pomylić. Cechy odróżniające znajdziesz w sekcji „Jak rozpoznać”.

Dane

Fakty i terminy

  • Rola w lesie

    gęste kępy paproci osłaniają glebę i dają kryjówki drobnym zwierzętom

  • Dawne zastosowanie

    kłącze stosowano dawniej w lecznictwie; roślina jest trująca i nie nadaje się do samodzielnego użytku

Wysokość, wiek i pokrój podajemy jako zakresy z dendrologii Polski. Pojedyncze drzewo potrafi wyjść poza nie w obie strony, zależnie od siedliska i zwarcia drzewostanu.

Terminy z tej karty

runo
Najniższe piętro lasu: mchy, trawy, zioła, borówki i paprocie tuż nad ziemią.
grąd
Wielogatunkowy las liściasty, głównie dębowo-grabowy z lipą i klonem; kiedyś dominował na polskim niżu.
siedlisko
Warunki, jakie daje drzewom miejsce: gleba, woda i klimat. To one decydują, co tu wyrośnie.
zarodnia
Struktura, w której powstają zarodniki; u wielu paproci zarodnie tworzą skupienia na spodzie liścia.

Pełne wyjaśnienia są w słowniczku.

Skąd to wiemy

Opis nie został jeszcze zestawiony ze źródłem urzędowym: traktuj go jako wstępny. Osobno sprawdzone wskazówki terenowe mają odnośnik do źródła.

Przegląd karty: 14 września 2026. Terminy sezonowe, wysokość i długość życia są orientacyjne.

Fotografie pochodzą z Wikimedia Commons. Autor i licencja są pod zdjęciem. Kadr na miniaturze może różnić się od pełnego zdjęcia.