drzewa · iglaste
Sosna zwyczajna
Pinus sylvestris
Igły po dwie w pęczku i pomarańczowa, łuszcząca się kora w górnej części pnia. Drzewo, które w polskim lesie spotkasz najczęściej.
- Rodzina
- sosnowate
- Wysokość
- 20 do 35 m, wyjątkowo 40 m
- Długowieczność
- zwykle 150 do 200 lat, pojedyncze drzewa dłużej
- Piętro lasu
- piętro koron
- Igły czy liście
- iglaste
- Sezonowość
- I–XIINajlepiej widoczny w miesiącach: styczeń, luty, marzec, kwiecień, maj, czerwiec, lipiec, sierpień, wrzesień, październik, listopad, grudzień.
Korona rozpościera się szerzej. W górnej części pnia uwagę zwraca rudopomarańczowa kora.
O ilustracjach i rozwoju drzewa
Przykładowe drzewa rosnące w otwartym miejscu. Warunki wzrostu wpływają na kształt korony. Sylwetki powiększono do kadru, bez wspólnej skali i przypisywania dokładnego wieku.
Ilustracje wygenerowano narzędziem obrazowym. Przegląd ogólnego pokroju i barwy kory względem opisów gatunku. Ilustracja służy poznawaniu formy; szczegóły rozpoznawcze porównaj z fotografiami.
Poznaj kolekcję ilustracjiOd korony do rdzenia
Obejrzyj warstwy pnia i dowiedz się, jak czyta się słoje.
W terenie
Jak rozpoznać
- 01 / CECHA
Igły
Sztywne, lekko skręcone, długości 4 do 7 cm, wyrastają po dwie z jednej pochewki. Zostają na drzewie dwa lub trzy lata.
- 02 / CECHA
Kora
Na dole pnia gruba, spękana, szarobrunatna. W górze pnia i na konarach cienka, łuszcząca się dużymi płatami, rudopomarańczowa. To najpewniejszy znak z odległości.
- 03 / CECHA
Pokrój
Za młodu stożkowaty, na starość korona rozpościera się parasolowato, a pień długo pozostaje bez gałęzi.
- 04 / CECHA
Szyszki
Jajowate, 3 do 6 cm, szarobrunatne, na krótkim ogonku. Dojrzewają w drugim roku i otwierają się w suchym powietrzu.
- 05 / CECHA
Zapach
Rozgnieciona igła i świeżo odsłonięte drewno pachną żywicą; w upał zapach czuć w całym borze.
Siedlisko
Gdzie rośnie
Radzi sobie na najuboższych piaskach, gdzie inne drzewa nie dają rady. Znosi suszę i mróz, nie znosi cienia: pod okapem siewki giną.
Typy siedliskowe lasu
Kody opisują żyzność i wilgotność siedliska. Kliknij, żeby zobaczyć, jak taki las wygląda w całości.
Lasy, które ten gatunek tworzy
wrzesień
Kalendarz gatunku
| Zjawisko | styczeń | luty | marzec | kwiecień | maj | czerwiec | lipiec | sierpień | wrzesień, bieżący miesiąc | październik | listopad | grudzień |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Pylenie | nie | nie | nie | nie | tak | nie | nie | nie | nie | nie | nie | nie |
| Dojrzewanie szyszek | nie | nie | nie | nie | nie | nie | nie | nie | tak | tak | nie | nie |
| Wysyp nasion z szyszek | nie | tak | tak | tak | nie | nie | nie | nie | nie | nie | nie | nie |
zjawisko trwanie występujeBieżący miesiąc: wrzesień.
Terminy zależą od pogody, wysokości nad poziomem morza i regionu. Kolumnę bieżącego miesiąca zaznaczyliśmy tłem.
Nie pomyl
Podobne gatunki
| Gatunek | Nazwa łacińska | Czym się różni |
|---|---|---|
| Świerk pospolityPicea abies | Picea abies | Świerk ma igły pojedyncze, kłujące, osadzone dookoła pędu, a szyszki zwisają w dół. |
| Modrzew europejskiLarix decidua | Larix decidua | Modrzew ma igły miękkie, po kilkanaście w pęczku, i zrzuca je na zimę. |
| Jałowiec pospolityJuniperus communis | Juniperus communis | Jałowiec ma igły po trzy w okółku, każdą z białą pręgą, i najczęściej rośnie jako krzew. |
Dane
Fakty i terminy
Udział w lasach Polski
gatunek panujący na przeważającej części powierzchni lasów w kraju; udziału procentowego nie podajemy bez źródła z datą
Zastosowanie
drewno konstrukcyjne, meblowe i papierniczne; dawniej pozyskiwano z niej żywicę
Wysokość, wiek i pokrój podajemy jako zakresy z dendrologii Polski. Pojedyncze drzewo potrafi wyjść poza nie w obie strony, zależnie od siedliska i zwarcia drzewostanu.
Terminy z tej karty
- bór
- Las z przewagą drzew iglastych, najczęściej sosny, na ubogiej i kwaśnej glebie.
- siedlisko
- Warunki, jakie daje drzewom miejsce: gleba, woda i klimat. To one decydują, co tu wyrośnie.
- gatunek panujący
- Drzewo, które ma największy udział w danym kawałku lasu i nadaje mu charakter.
- drzewostan
- Grupa drzew rosnących razem, podobnych wiekiem i składem na tyle, że opisuje się je jako całość.
Pełne wyjaśnienia są w słowniczku.
Skąd to wiemy
Opis nie został jeszcze zestawiony ze źródłem urzędowym: traktuj go jako wstępny. Osobno sprawdzone wskazówki terenowe mają odnośnik do źródła.
Przegląd karty: 10 września 2026. Terminy sezonowe, wysokość i długość życia są orientacyjne.
Fotografie pochodzą z Wikimedia Commons. Autor i licencja są pod zdjęciem. Kadr na miniaturze może różnić się od pełnego zdjęcia.
Historyczna tablica botaniczna
